همنوايي شبانه اركستر چوبها
1389/01/23 ساعت 10:38:14

hamnavaei_6

"همنوايي شبانه اركستر چوبها" رماني از رضا قاسمي است كه به تازگي خوانده ام. اين رمان، اولين بار توسط  نشر كتاب در سال 1996 در آمريكا منتشر شد و بعدها در ايران اجازه انتشار پيدا كرد. ضمناً اين كتاب، برنده جايزه بهترين رمان اول سال بنياد گلشيري، رمان تحسين شده سال 1380 جايزه مهرگان ادب و نيز برنده بهترين رمان سال 1380 منتقدين مطبوعات است.

داستان اين كتاب، از زبان يك روشنفكر ايراني روايت مي شود كه به قول خودش براي فرار از وضعيت نابسامان جامعه اش به كشور فرانسه مهاجرت كرده است و در اتاق زيرشيرواني ساختماني در پاريس زندگي مي كند، كه ساكنانش را چند فرانسوي و ايراني ديگر تشكيل داده اند. كل داستان، حركت ماهرانه نويسنده، ميان مرز واقعيت و خيال است كه در همان ساختمان كذايي اتفاق مي افتد. اگرچه ريتم داستان كند و استعاره ها و كنايه هاي نويسنده، كمي ديرياب و دير فهم است، اما با اينحال، بسيار خواندني و تأثيرگذار مي باشد.

با عرض پوزش از مخاطبان ارجمند اين كلبه كوچك(بويژه خواهران گرامي) مي خواهم متن منتخبي را از كتاب نقل قول كنم كه شايد كمي غيرمتعارف باشد. اما آنقدر گويا و پردلالت است كه حيفم آمد آنرا بيان نكنم. اميدوارم حمل بر جسارت و گستاخي بنده نكنيد!

 

"تاريخچه ي اختراع زن مدرن ايراني بي شباهت به تاريخچه ي اختراع اتومبيل نيست. با اين تفاوت كه اتومبيل كالسكه اي بود كه اول محتوايش عوض شده بود(يعني اسب هايش را برداشته به جاي آن موتور گذاشته بودند) و بعد كم كم شكلش متناسب اين محتوا شده بود و زن مدرن ايراني اول شكلش عوض شده بود و بعد، كه به دنبال محتواي مناسبي افتاده بود، كار بيخ پيدا كرده بود. (اختراع زن سنتي هم، كه بعدها به همين شيوه صورت گرفت، كارش بيخ كمتري پيدا نكرد). اين طور بود كه هر كس، به تناسب امكانات و ذائقه ي شخصي، از ذهنيت زن سنتي و مطالبات زن مدرن تركيبي ساخته بود كه دامنه ي تغييراتش، گاه، از چادر بود تا ميني ژوپ. مي خواست در همه ي تصميم ها شريك باشد اما همه مسئوليت ها را از مردش مي خواست. مي خواست شخصيتش در نظر ديگران جلوه كند نه جنسيتش اما با جاذبه هاي زنانه اش به ميدان مي آمد. ميني ژوپ مي پوشيد تا پاهايش را به نمايش بگذارد اما، اگر كسي به او چيزي مي گفت، از بي چشم و رويي مردم شكايت مي كرد. طالب شركت پاياپاي مرد در امور خانه بود اما در همان حال مردي را كه به اين اشتراك تن مي داد ضعيف و بي شخصيت قلمداد مي كرد. خواستار اظهار نظر در مباحث جدي بود اما براي داشتن يك نقطه نظر جدي كوششي نمي كرد. از زندگي زناشويي اش ناراضي بود اما نه شهامت جدا شدن داشت، نه خيانت. به برابري جنسي و ارضاي متقابل اعتقاد داشت اما، وقتي كار به جدايي مي كشيد، به جواني اش كه بي خود و بي جهت پاي ديگري حرام شده بود تأسف مي خورد." (ص91-90)

 

راستش را بخواهيد وقتي فراز فوق را خواندم به شدت ياد برخي از فمنيست هاي دو آتشه ي ايراني افتادم  كه عجيب گوياي حالشان است. البته با كمي دقت و توجه درمي يابيم كه اين ذكر مصيبت، با اندكي تغيير در مورد "روشنفكر مدرن ايراني"، "دانشگاه مدرن ايراني"، "فوتبال مدرن ايراني" و "هر چيز مدرن ايراني ديگر" مصداق دارد! بلافاصله -همصدا با نويسنده- بايد اضافه كنم كه باوجود برخي اختلافات، در مورد نمونه هاي سنتي هم وضع به همين منوال است!

 

پ.ن1: وب سايت رضا قاسمي (نويسنده كتاب)

پ.ن2: برخي نقدهاي منتشر شده به كتاب را مي توانيد در اينجا ببينيد.





  نظرات (4)
نویسنده ز.ش, 23/01/1389 - 22:49
 
سلام 
بیشتر اوقات از آنچه می نویسید لذت می برم و البته از ارتباط منطقی ای که بین دنیای حقیقی و مجازی تان برقرار کرده اید! و البته بسیار متاسفم که بخاطر یکسری ملاحظات (که خودم آنها را قبول ندارم!!!) نمی توانم به تبادل نظر جدی با شما بپردازم.(البته این مساله در مورد وبلاگ من بیشتر صادق است!) 
از این که بگذریم! 
مشکل اینجور کتاب ها این است که جز امثال بنده و شمای علوم اجتماعی خوانده و یک عده انگشت شمار دیگر، کسی آنها را نمی خواند!!!این مساله دلایل متعددی دارد اما به زعم من، یکی از مهمترین دلایلش این است که انگار از اول هم برای عده خاصی نوشته شده! یعنی در بعضی جاها آنقدر "دیرفهم" است که خواننده تا حدی "بی دغدغه" را از خواندن منصرف می کند در حالی که این، می تواند از بهترین وسایل مطرح کردن این نوع مسایل در جامعه باشد... 
البته جای تشکر ویژه هم دارد معرفی اینجور کتاب ها از جانب شما. 
ببخشید طولانی شد! 
 
------------------------------------------------------------- 
سلام و ممنون از محبت شما. راستش را بخواهيد بنده اين "يكسري ملاحظات" را به عنوان محدوديتي براي تبادل نظر متوجه نشدم! به هر حال اگر نكته اي را بفرماييد از نظرات شما استفاده خواهم كرد. و اساساً فلسفه وجودي بناي اين كلبه مجازي هم بخاطر همين بوده است! در مورد دليلي كه بابت نخواندن اين گونه كتاب ها فرموديد نيز به گمانم اين يك اصل بديهي است كه قرار نيست همه كتابها را همه بخوانند! بازهم تشكر و التماس دعا 
 
نویسنده امیدوار والخ, 23/01/1389 - 23:47
 
سلام بر اخوی! 
احوالات حضرتعالی انشاالله متعالی. 
"و جالبتر از آن اینکه ثمره ی جهد وتلاش امثال این گروه چیزی جز وضع قواعد ضد زن و صد البته نه دفاع از زن خواهد بود، در رابطه با روشنفکر مدرن ایرانی والخ که دیگر فبهذا.. 
فراز های جالب تری هم داشت که البته قابل تامل بود و محل بحث.. 
 
موید باشی برادرم! 
 
------------------------------------------------------------ 
سلام و ممنون جناب اميدوار والخ عزيز! شما خوبي برادر؟! دعاگوييم. يا حق  
 
نویسنده تربت تشنه, 24/01/1389 - 21:02
 
بسم الله الرحمن الرحیم  
سلام  
کتاب را که نخوانده ام ( البته گویا حسابی خواندنی است ! پس بهتر است بگویم " هنوز " نخوانده ام ) اما این تشریح اوضاع جامعه ای که می خواهد مدرن باشد اما خیلی درست و درمان نمی داند این مدرن بودن چیست ؟ یا می خواهد سنتی باشد اما تصویر روشنی از سنت ندارد ، جالب بود یا بهترش می شود اینکه بگویم گویا بود . مثل مسافرانی که راه را تا نیمه می روند و بعد با یکدیگر مشورت می کنند تا ببینند کجا برای رسیدن بهتر است ! 
 
----------------------------------------------------------- 
سلام و ممنون. با شما موافقم. البته اگرچه تقابل سنت و مدرنيته در لايه هاي زيرين داستان وجود دارد و در جاهايي از كتاب(مانند نقل قول فوق) به سطح داستان هم مي رسد؛ اما ماجراي داستان خيلي به اين موضوع ارتباطي ندارد. بلكه بيشتر حول روايت زندگي يك تبعيدي در غربت دور مي زند. به هر حال در اينكه اين كتاب خواندني ست شك نكنيد! التماس دعا 
 
نویسنده مصطفی نمازیان website, 27/01/1389 - 15:16
 
بنام خدا. با مطلب طنز تحت عنوان« مردان آهنین» به روزم .منتظر بازدید و نظردهی. به دیگران نیز توصیه کنید بخوانند. یا علی 
 
-------------------------------------------------------------- 
سلام و ممنون. التماس دعا 
 

  • لطفا نظرات خود را در مورد این مطلب در اینجا ثبت کنید
نام:
پست الکترونیکی شما:
وب سایت شما:
BBCode:Web AddressEmail AddressBold TextItalic TextUnderlined TextQuoteCodeOpen ListList ItemClose List
نظر

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved



عضويت

Powered by WebGozar